47 trang toàn chữ N/A: Khi phân tích bóng đá chỉ là khung rỗng

2 giờ 17 phút sáng, chiếc điện thoại kêu lên như tiếng máy in mắc kẹt. Trong hộp thư nặc danh có một tệp PDF dài 47 trang, tựa đề bằng tiếng Anh: Stage-2 Deep Professional Analysis. Người gửi nhờ tôi kiểm tra bài phân tích chuyên sâu về một trận đấu vừa qua. Tôi mở trang đầu tiên. Đối tượng: trận đấu. Phân tích: N/A – insufficient information. Trang thứ hai: N/A. Trang thứ ba: N/A. Từ trang 1 đến trang 47, chỉ có các bảng, các mục lớn như Tactical & Technical Analysis, Club Finance, Risk Profile, Media Narrative. Nhưng không có một con số, không có một cầu thủ, không có phút 90+3, không có bàn thắng, không có phòng thay đồ. Phòng thay đồ không có camera, nhưng có những tiếng thì thầm. Ở đây không có cả tiếng thì thầm lẫn dữ liệu. Đây không phải thư rác. Đó là sản phẩm của một kiểu làm báo cáo mới đang nhen nhóm trong bóng đá Việt Nam: dựng khung phân tích, chép thuật ngữ, rồi để trống phần chứng cứ. Người ta gọi đó là báo cáo chuyên sâu. Tôi gọi đó là một chiếc áo vest đẹp không có người mặc. Trong 19 năm theo nghề, tôi chưa bao giờ thấy một tài liệu nào vừa dài vừa vô nghĩa như bản PDF 47 trang này. Nhìn bề ngoài, bố cục chuẩn chỉnh: xG, PPDA, FFP, đấu giá chuyển nhượng, áp lực truyền thông. Nhìn vào trong, từng mục đều trốn tránh bằng ba chữ cái N/A. Nếu khung phân tích là một bản đồ, thì người cầm bản đồ này đang đứng giữa sa mạc và khẳng định trước mặt là biển. Có thể một đồng nghiệp sẽ bênh vực: khung giúp phóng viên trẻ không bỏ sót vấn đề. Tôi đồng ý. Tôi vẫn dùng khung mỗi ngày; nó là danh mục kiểm tra trước khi xách máy ra sân. Nhưng khung chỉ là đường chạy, không phải đích đến. Một bài viết thể thao chỉ đáng đọc khi bên trong con số có một khuôn mặt, bên trong bảng lương có một số phận, bên trong câu nói có một nguồn tin dám chịu trách nhiệm. Chữ ký số chưa bao giờ là dấu chân, nhưng vẫn để lại vết; và cái vết ở đây là sự lười biếng trá hình thành chiều sâu. Tôi trả lời người gửi một tin nhắn duy nhất: hãy đưa vào ít nhất một con số và một nguồn tin nếu muốn bài được đăng. Máy in vẫn kẹt, hộp thư không có lời hồi đáp. Hợp đồng ký xong, nhưng máy in không bao giờ nhả ra một trang. Bóng đá đã quá nhiều trang trắng do những kẻ lười kiểm chứng tạo ra; tôi không muốn thêm một trang nào nữa.